Atrakcje turystyczne

Zamek Krzyżtopór

Zamek Krzyżtopór jest miejscem, do którego koniecznie powinniśmy zajrzeć, jeżeli znajdziemy się akurat w województwie świętokrzyskim, a zwłaszcza w pobliżu miejscowości Ujazd. Choć ta XVII-wieczna budowla nie jest już obecnie w zbyt dobrym stanie, to i tak warto zapoznać się z jej zakątkami i fascynującą przeszłością. W Polsce można zobaczyć wiele tego typu zabudowań, odwiedzając na przykład Zamek w Chęcinach, cz też Zamek w Kórniku, jednak Zamek Krzyżtopór wyróżnia się na ich tle niezwykłym klimatem.

atrakcje turystyczne w Ujeździe

Historia zamku Krzyżtopór

Jednak ta przeszłość nie jest do końca dobrze znana – co stanowi zagadkowy element, dodatkowo przyciągający turystów do Ujazdu. Zamek został prawdopodobnie zbudowany w latach 1620-1644, a jego fundatorem był Krzysztof Ossoliński. Układ przestrzenny pałacu wynika podobno z fascynacji Ossolińskiego astrologią, dlatego też budowla składa się z dokładnie 4 baszt (pory roku), 12 sal (miesiące) i 52 komnat (tygodnie) i 365 okien (dni). Brama natomiast udekorowana została dwiema płaskorzeźbami przedstawiającymi krzyż i topór – stąd nazwa. Stworzenie całości kosztowało aż 30.000.000 zł. Styl obiektu określa się jako włoski, typu palazzo in fortezza (ze względu na jego obronny charakter i liczne umocnienia). Zamek był więc wzorowany na budowlach renesansowych, a nawiązuje bezpośrednio do znajdującej się w Caprarola we Włoszech kardynalskiej siedziby Farnese.

W Polsce istnieje jeszcze kilka tego typu zamków. Nie wiadomo do końca, kto był autorem projektu budowli, jednak przypisuje się to Wawrzyńcowi Senesowi (Laurentius de Sent). Z pewnością natomiast mężczyzna ten zajął się nadzorowaniem wszystkich prac budowlanych. Niektórzy dopatrują się tu również udziału architekta Matea Castelli z Melide i scenografa Agositna Lociiego Starszego. Po śmierci Ossolińskiego (w 1645 roku) nad kontynuacją dzieła czuwał jego syn Krzysztof Baldwin. W czasie potopu szwedzkiego najeźdźcy urządzili sobie w Krzyżtoporze kwaterę, gościł tam nawet sam Karol Gustaw. Niestety epizod ten źle odbił się na stanie budowli, Szwedzi okradli zamek z jego wyposażenia i wystroju. Później zamieszkiwali w nim jeszcze Wiśniowieccy i Morsztynowie, a następnie litewski generał Jan Michał Pac, który był ostatnim właścicielem. Od 1970 roku zamek stopniowo popadał w coraz większą ruinę, kilka razy pełnił jednak obronną funkcję w trakcie różnych walk (w powstaniu styczniowym, później w czasie I i II wojny światowej). W okresie PRL-u Krzyżtopór stał się własnością Skarbu Państwa. Obecnie rozważa się możliwość odbudowy tego zabytku, z którego do dziś zachowało się ok. 90% murów, ale tylko 10% sklepień.

Zwiedzamy Zamek Krzyżtopór

Zamek Krzyżtopór możemy zwiedzać zarówno za dnia, jak i nocą. Ta druga opcja wiąże się na pewno z większymi emocjami i wyjątkowym klimatem. W środku nie znajdziemy żadnego wyposażenia ani wystaw, jedynie puste sale i długie korytarze i mroczne piwnice w swoim oryginalnym, pochodzącym sprzed kilkuset lat kształcie. Zdecydowanie więc można tu poczuć powiew historii.

atrakcje turystyczne Ujazdu

Na zamku organizowane są rozmaite imprezy – turnieje rycerskie, pokazy rekonstrukcji historycznej, ale także zawody szachowe. Niewątpliwie należy on więc do największych atrakcji turystycznych województwa świętokrzyskiego. Jednak piękna jest również sama okolica. Niedaleko znajduje się przecież również zabytkowy opatów (XII-wieczna kolegiata, rynek, udostępnione do zwiedzania podziemia), a także znany w całym kraju pałac w Kurozwękach. Zdecydowanie warto więc tam zajrzeć – i to nawet na dłużej. Jeżeli region Cię urzeknie, będziesz mógł zatrzymać się na kilka dni w jednym z licznych działających w pobliżu gospodarstw agroturystycznych. Oferty tanich noclegów znajdziesz na porównywarce PADO24. Ta strona będzie pomocna również, jeśli planujesz zagraniczne podróże, ze względu na obszerną bazę wiedzy o ofertach last i first minute, all inclusive, a także o miejscach do których warto się wybrać.

  • Aktualności